بریدونه د امریکا له لوري پر ایران؛ د جګړې د دوام اندېښنې
سلمااحمدزی- د ایران سپاه پاسدارانو سمندري ځواک د امریکا د بریدونو په غبرګون کې په سیمه کې د امریکايي پوځ ځینې مرکزونه په نښه کړي دي. سپاه پاسداران وايي، د تهران او واشنګټن د هوکړې له مخې د هرمز تنګي د کښتیو د تګ راتګ کنټرول د ایران په واک کې دی. یاد ځواک خبرداری ورکړی چې د هر ډول نوي امریکايي برید په صورت کې به یې ځواب لا پراخ او سخت وي.
سیاسي شنونکي وايي چې کېدای شي دغه جګړه دوام ومومي او دا د سیمې او نړۍ په زیان ده.
مطیع الله آرین، شنونکی د سیاسي او نړیوالو چارو، په ګډه د ویژه روز سره وویل: «کومې حملې چې د دواړو هېوادونو ترمنځ وشوې، اوربند ډېر ژر مات شو او پړه یې یو پر بل اچوي.
د ایران له خوا هغه حمله چې په تنګي هرمز کې پر کښتۍ شوې، د اوربند ماتېدل بولي او پرته له موافقې نه کښتۍ د تنګي هرمز نه حرکت کړی دی.
ایران غواړي وښيي چې هرمز تنګي د دوی تر کنټرول لاندې دی او امریکا غواړي نړیوالو ته وښيي چې د نړیوالو قوانینو له لارې حاکم دی.
کله چې اوربند نقض شي، له مخکې یې ښيي چې د سیمې او نړۍ په ګټه نه دی.»
عزیز معارج، شنونکی د سیاسي چارو، وویل: «دا چې اوربند کېږي، جګړه نه ده درېدلې، بلکې پلمې جوړېږي او اختلافات پکې وي.
دا ټول د جنګ تخنیکونه دي، که امریکا ارام شي، یو څو وخت وروسته اسراییل پیل کوي او که اسراییل بند کړي، امریکا پیل کوي.
په ټوله کې دوی دواړه سره یو دي، دا جګړه به کلونه دوام ومومي، تر ۲۰۳۰ پورې، تر څو د سیمې بشپړ کنټرول د امریکا لاندې شي.»
محمد زلمي افغانیار پوپل، شنونکی د سیاسي چارو، وویل: «هيله لرو چې ایران او امریکا مذاکراتو ته ژمن پاتې شي.
که بیاځلي امریکا پر ایران حملې وکړي او ایران هم وايي چې ورته حملې به لري، سیمه او نړۍ بحران ته ځي.
د هرمز تنګي تړل کېدل د نړۍ هېوادونو ته مالي زیان رسوي. ایران او امریکا باید د خبرو له لارې ستونزې حل کړي.»
روح الله هوتک، شنونکی د سیاسي چارو، په ګډه د ویژه روز سره وویل: «دواړه خواوې غواړي چې جګړه منځ ته نه شي او خپلې ګټې وساتي، خو په ځمکه کې لوی اقتصادي، بشري او امنیتي زیانونه له دې سره رامنځته کېدلی شي.
د بشپړې نړیوالې جګړې لږ څه ښکارېدل شته، مهمه دا ده چې وضعیت په چټکۍ سره بدلون کولی شي.
د سیمې د نفوس، تنګي هرمز او د اټومي پروګرام مسله هغه لانجې دي چې حل شوي نه دي او په سیمه کې یې لوی اغیز په اقتصادي برخه او بشري زیانونو لرلی دی.
ممکن خبرې بریالۍ شي او لوی تړون رامنځته شي.»
دا په داسې حال کې ده چې څو ځلې ایران او امریکا مذاکراتو ته کې ناستل، خو بیا هم د امریکا له خوا اوربند مات شو.
که دا جګړه دوام ومومي، نو کولی شي چې په سیمه کې بحران رامنځته کړي.
پای
