هوش مصنوعی در دانشگاه های افغانستان و تأثیر آن بر سکتور آموزش
شازیه کلانترزاده- در سال های اخیر، با توسعه و پیشرفت فناوری ها به ویژه در عرصه هوش مصنوعی، این فناوری به عنوان یکی از ابزارهای آموزشی نیز کاربرد یافته است. با این حال، در دانشگاه های افغانستان از ایجاد رشته هوش مصنوعی خبر داده شده است.
ضیاالله هاشمی، سخنگوی وزارت تحصیلات عالی امارت اسلامی، در گفت‌وگو با روزنامه «ویژه روز» می‌گوید: «هدف این وزارت ایجاد پوهنځی هایی است که واقعاً مورد نیاز جامعه باشند و بتوانند کادرهای متخصص و مسلکی را برای رفع نیازمندی های کشور تربیت کنند.
همچنان جلب استادان متخصص، ارتقای ظرفیت علمی آنان، فراهم سازی امکانات آموزشی و ایجاد زمینه آموزش عملی از اولویت های این وزارت است.»
از سوی دیگر، محمد عزیز رستگاری، کارشناس تکنالوژی، می‌گوید: «صرف ایجاد رشته هوش مصنوعی کافی نیست؛ مهم این است که زمینه رشد و پیشرفت این رشته نیز فراهم شود.
وزارت تحصیلات عالی می تواند چند اقدام اساسی را روی دست بگیرد: روی تربیه استادان متخصص سرمایه گذاری کند؛ لابراتوارهای مجهز کمپیوتری و امکانات تخنیکی را در اختیار دانشگاه ها قرار دهد؛ زمینه بورسیه های تحصیلی در مقاطع ماستری و دکتورا در رشته هوش مصنوعی را فراهم کند؛ و دانشگاه ها را تشویق کند تا با شرکت‌های تکنالوژی، مراکز تحقیقاتی و دانشگاه‌های معتبر جهان ارتباط برقرار کنند.»
وی همچنان افزود که ایجاد رشته هوش مصنوعی یک قدم بسیار مهم و امیدوارکننده برای آینده تکنالوژی در افغانستان است.
امروز دنیا به سرعت به سمت هوش مصنوعی حرکت می کند و بسیاری از کارهایی که قبلاً به زمان و نیروی انسانی زیاد نیاز داشت، با کمک این تکنالوژی سریع تر و دقیق تر انجام می‌شود.
افغانستان نیز به این تکنالوژی نیاز جدی دارد.
برای مثال، در بخش زراعت می توان از هوش مصنوعی برای تشخیص بیماری های نباتات و افزایش محصولات استفاده کرد.
در بخش صحت، این فناوری می تواند به تشخیص زودهنگام برخی بیماری ها کمک کند.
در بخش معارف و تحصیلات عالی نیز می تواند زمینه آموزش هوشمند و دسترسی بهتر به منابع علمی را فراهم سازد.
وی می‌گوید: «از طرف دیگر، این رشته برای جوانان افغانستان فرصت های شغلی جدید ایجاد می کند و زمینه می دهد تا جوانان ما به‌جای این که تنها مصرف کننده تکنالوژی باشند، خودشان تولیدکننده و توسعه دهنده تکنالوژی شوند.»
عمر مختار نیکزاد، کارشناس آموزش، می‌گوید: «بدون شک ایجاد رشته هوش مصنوعی از چند جهت می تواند تأثیرات بسیار خوبی در سکتور آموزشی افغانستان داشته باشد.
استفاده از تکنالوژی های نوین و تقویت فرهنگ تحقیق و نوآوری از جمله تأثیرات ایجاد این رشته است.»
این کارشناس آموزش به این باور است که دولت در این راستا باید چند نکته را در نظر بگیرد؛ از جمله ایجاد پالیسی برای هوش مصنوعی در سطح ملی، به روزرسانی نصاب های درسی، مطابق بودن نصاب این رشته با معیارهای علمی و داشتن استادان متخصص.
کریم، یکی از جوانان و محصل، در گفت‌وگو با «ویژه روز» می گوید: «ایجاد رشته هوش مصنوعی در دانشگاه های افغانستان یک گام مهم و امیدوارکننده است.
جهان امروز به سرعت به سوی فناوری و دیجیتالی شدن پیش می رود.
آموزش هوش مصنوعی در کنار افزایش زمینه‌های تخصصی در بخش تکنالوژی می‌تواند زمینه ساز رشد علمی، ایجاد فرصت‌های شغلی و پرورش نسل متخصص در کشور شود؛ زیرا در سال های آینده تخصص و آگاهی در این بخش بیش از هر زمان و هر بخش دیگری نیاز خواهد بود.
آگاهی از هوش مصنوعی دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت در جامعه است؛ چرا که آینده بسیاری از رشته‌ها و شغل‌ها به این فناوری گره خورده است.»
این در حالی است که هوش مصنوعی، مدیریت آب، معادن و فناوری رادارها از رشته های تازه‌ایجادشده در دانشگاه‌های افغانستان است. همچنان رئیس اتحادیه دانشگاه های خصوصی و غیرخصوصی از ایجاد ۲۵۰ دانشکده در دانشگاه های افغانستان خبر داده است.
پایان
