افزایش استفاده از هوش مصنوعی برای دریافت معلومات طبی؛ فرصت ها و تهدیدها
الناز کریمی- با پیشرفت روزافزون تکنولوژی در جهان، هوش مصنوعی به بخش جدایی ناپذیر زندگی انسانها تبدیل شده است. یکی از حوزه هایی که در آن استفاده از این فناوری رو به افزایش است، بخش صحت و درمان می باشد. شماری از مردم برای دریافت معلومات صحی و توصیه های ابتدایی درمانی به ابزارهای هوش مصنوعی مانند «چت جی بی تی» مراجعه می کنند. این گزارش به بررسی دیدگاه های شهروندان، یک متخصص داخله و یک آگاه تکنولوژی در این زمینه می پردازد.
شهروندان دلایل مختلفی برای مراجعه به هوش مصنوعی در مورد مسائل صحی دارند.
وحید، مردی چهل ساله، در این مورد میگوید: «در مورد بعضی از بیماری ها معلومات از چت جی بی تی می گیرم تا از علایم و راه های پیشگیری آن معلومات بدست بیاورم.» این نشان دهنده تمایل افراد به کسب آگاهی اولیه و عمومی درباره بیماری ها است.
در نمونهای دیگر، شکیب، پسر ۱۵ ساله، تجربه عملی خود را این گونه شرح داد: «من سردرد داشتم، از طرف شب چشم هایم سوزش میکرد.
قبل از مراجعه به داکتر در این باره از هوش مصنوعی پرسیده بودم و پاسخی که داد این بود که استفاده از موبایل و یا خواندن کتاب بدون عینک شاید دلیل این سردرد باشد.
بعدش به داکتر مراجعه کردم و داکتر برایم گرفتن عینک را توصیه کرد.» این مورد نمونهای از تطابق تشخیص مقدماتی هوش مصنوعی با نظر متخصص است.
داکتر شفیع الرحمن حیدری، متخصص بخش داخله، در ارزیابی خود استفاده از هوش مصنوعی برای امور طبی را تأیید میکند اما با احتیاط فراوان.
به گفته وی: «استفاده از هوش مصنوعی مانند چت جی بی تی برای گرفتن معلومات ابتدایی طبی تا حدی مفید است اما صد درصد قابل اعتماد نیست.
مردم می توانند از آن فقط برای معلومات عمومی و ابتدایی استفاده کنند، نه برای تشخیص و تداوی قطعی بیماری ها.»
دکتور حیدری بر اهمیت معاینه حضوری تأکید کرده و هشدار می دهد: «توصیه های طبی هوش مصنوعی هم مفیدیت و هم خطرات دارد.
اگر مریض مشکل جدی داشته باشد، بدون معاینه حضوری داکتر تشخیص درست ممکن نیست.
تکیه کردن به توصیه های آنلاین ممکن است باعث بدتر شدن وضعیت مریض و پیشرفت بیماری شود.»
وی با اشاره به بیماری های خطرناک تأکید کرد: «در بیماری های مهم مانند شکر (دیابت)، امراض قلبی، سکته قلبی و سکته مغزی باید فوراً به داکتر مراجعه شود.
در چنین مواردی استفاده از توصیه های هوش مصنوعی می تواند خطرناک باشد و سلامت فرد را تهدید کند.»
محمد عزیز رستگار، آگاه تکنولوژی، به جنبه های مثبت این فناوری اشاره کرد و گفت: «استفاده از هوش مصنوعی در حوزه های مختلفی از جمله حوزه صحی و درمانی قابل استفاده است.
با استفاده از هوش مصنوعی مردم میتوانند به صورت سریع در هر زمان و مکان به معلومات صحی دسترسی پیدا کنند.»
وی مزایایی چون ارائه معلومات ابتدایی، تغذیه سالم، پیشگیری از امراض و صرفه جویی در وقت را برشمرد و افزود که این فناوری به ویژه در مناطق کم برخوردار از نظر امکانات درمانی می تواند مفید باشد.
با این حال، آقای رستگار نیز بر محدودیت های این فناوری تأکید کرد: «هوش مصنوعی داکتر واقعی نیست و ممکن است در تشخیص بیماری اشتباه کند.
برای تشخیص دقیق و تداوی حتماً باید به داکتر مراجعه شود.» وی هشدار داد: «تکیه بیش از حد به معلومات اینترنتی و خوددرمانی بدون مشوره داکتر می تواند خطرناک باشد.
هوش مصنوعی برای تحقیق و معلومات ابتدایی مفید است اما برای تجویز دوا و درمان کامل مناسب نیست.»
بررسی ها نشان می دهد که هوش مصنوعی میتواند به عنوان یک ابزار کمکی، نقش مفیدی در دسترسی سریع و آسان به اطلاعات اولیه صحی و صرفه جویی در وقت ایفا کند.
تجربیات شهروندان و دیدگاه کارشناسان تأیید میکند که این فناوری برای آگاهی یابی عمومی و آشنایی با علائم اولیه بیماری ها کاربرد دارد.
با این حال، اجماع نظر متخصصان و آگاهان بر این است که استفاده ناآگاهانه و تشخیص و درمان بر مبنای توصیه های هوش مصنوعی میتواند خطرات جدی برای سلامت افراد به همراه داشته باشد.
بنابراین، بهترین راه این است که از این تکنولوژی فقط برای کسب معلومات ابتدایی استفاده شود و در صورت بروز هرگونه مشکل جدی صحی، مشوره با داکتر در اولویت قرار گیرد تا سلامتی فرد با خطر مواجه نشود.
پایان
