زلزله و ایمنی در افغانستان؛ راهکارهایی برای کاهش خطرات در کشوری زلزله خیز
ستاره لنگری- افغانستان به دلیل موقعیت جغرافیایی خود همواره در معرض زلزله های ویرانگر قرار داشته است. در سال های اخیر، تغییرات اقلیمی و افزایش حوادث طبیعی، نگرانی ها را در مورد آمادگی مردم و زیرساخت ها در برابر این پدیده بیشتر کرده است.
کارشناسان معتقدند اگرچه زلزله یک پدیده طبیعی غیرقابل پیشگیری است، اما میزان تلفات انسانی آن ارتباط مستقیمی با سطح آگاهی عمومی و کیفیت ساخت وسازها دارد.
بافت فرسوده شهری، خانه های خشتی و گلی و نبود استانداردهای ساختمانی، خطر را در کشور چندین برابر کرده است.
سید شاه گهر پور، آگاه امور محیط زیست، در گفتوگو با ویژه روز به چند راهکار ساده اما حیاتی اشاره میکند که می تواند جان انسان ها را نجات دهد:
· خود را فوراً به زمین بیندازید و از اشیایی که احتمال سقوط دارند دوری کنید.
· زیر میز، چوکی محکم یا تخت خواب پناه بگیرید.
· هنگام زلزله تغییر مکان ندهید و از دویدن خودداری کنید.
· در صورت امکان کنار دیوارهای داخلی امن پناه بگیرید (نه نزدیک پنجره ها).
· با دستان خود از سر و گردن محافظت کنید.
· پس از پایان لرزش، به آرامی به محل امن بروید.
· اگر در موتر هستید، وسیله نقلیه را در جای امن متوقف کنید؛ نه زیر درخت، پل یا ساختمان.
· از ایستادن زیر پایه های برق و لین های برق خودداری کنید.
داکتر حنیف هاشمی، یکی از داکتران در شهر کابل، در مورد آسیب های فیزیکی زلزله به ویژه روز میگوید: «شایع ترین آسیب هایی که هنگام زلزله به وجود می آید عبارت اند از شکستگی استخوانها، افتادن آوار و آسیب به سر، جراحات پوستی در اثر شکستن شیشه ها و سوختگی ناشی از آتش سوزی پس از زلزله.»
لویثا، یکی از باشندگان شهر کابل، با نگرانی از استحکام ساختمان های مسکونی میگوید: «بلاک ها استاندارد نیست و قدیمی هستند، امکان تخریب آنها خیلی بالا است.
اگر زلزله چند دقیقه ادامه پیدا کند، احتمال فروریختن بلاک ها زیاد است. در وقت زلزله مردم خیلی وحشت زده شدند و همه از خانه های خود به سرک ها فرار کردند.»
در ولسوالی رخه ولایت پنجشیر، احمد رشاد از تجربه زلزلهای هفته ی گذشته میگوید؛ که افطار را برایشان تلخ کرد: «در وقت افطار یک زلزله خیلی شدید رخ داد که همه افطار را رها کرده به طرف حیاط فرار کردیم.
چون خانه ما گلی است و مقاومت در برابر زلزله ندارد، تا ناوقت شب در سرک ماندیم که مبادا پس لرزه ها شدید باشد.»
یوسف حماد، سخنگوی اداره ملی مبارزه با حوادث طبیعی، در گفت وگو با ویژه روز از اقدامات این نهاد برای کاهش خطرات خبر می دهد: «اداره ملی مبارزه با حوادث طبیعی با هماهنگی ارگان های مربوطه روی نورم ها کار میکند.
به ساحاتی که بیشتر آسیب پذیر است می رویم، به مردم توصیه می کنیم و به خاطر معیاری ساختن خانه هایشان همکاری می کنیم.»
آقای حماد افزود: «در کنار آن، مهم تر از همه این است که زمانی یک محل را سروی میکنیم یا کمک ها را توزیع میکنیم، در جریان توزیع از طریق تیم های خود به مردم در مورد حوادث طبیعی آگاهی میدهیم.
اگر حادثه دیگری چون سیلاب پیش بیاید، برای جلوگیری از خسارات دیوارهای استنادی می گذاریم.»
با توجه به سابقه زلزله های مرگبار در افغانستان (از جمله زلزله اخیر هرات)، ضرورت دارد که هم شهروندان آموزش های لازم برای مواجهه با این بحران را فراگیرند و هم نهادهای مسئول با جدیت بیشتری بر اجرای استانداردهای ساختمانی نظارت کنند.
هماهنگی میان مردم و نهادهای امدادرسان می تواند از شدت فاجعه در لحظات بحرانی بکاهد.
پایان
