اختلاف بر سر مذاکرات؛ ادعای ترامپ و تکذیب تهران
شازیه کلانترزاده- هم زمان با تشدید تنش ها میان ایران و آمریکا، ادعای دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، مبنی بر ازسرگیری مذاکرات با ایران، با رد صریح مقامات ایرانی مواجه شده است.
این تناقض گویی درحالی رخ می دهد که نگرانی ها درباره امنیت و آینده برنامه هستهای ایران افزایش یافته است.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز یک شنبه (۳ اگست) اعلام کرد که مذاکرات با ایران از روز دوشنبه (۴ اگست) آغاز می شود و ابراز امیدواری کرد که توافقی درباره تنگه هرمز و برنامه هستهای ایران حاصل شود.
به گفته ترامپ، این مذاکرات در دو مرحله پیش خواهد رفت: مرحله اول، بازگشایی تنگه هرمز و مرحله دوم، خلع سلاح هستهای ایران.
ترامپ با اشاره به لغو یک حمله نظامی گسترده، این مذاکرات را «آخرین فرصت» ایران برای امضای یک توافق خوب توصیف کرد و گفت که گفت وگوها به درخواست ایران و با حمایت عربستان، امارات و قطر انجام میشود.
در واکنش فوری، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، اظهارات ترامپ را تکذیب کرد.
بقایی در گفتوگو با خبرنگاران به صراحت اعلام کرد که ایران در روزهای آینده نه میزبان هیأتی از آمریکا خواهد بود و نه هیأتی را به این کشور اعزام می کند.
به گفته بقایی، ایران در حال مذاکره با عمان بر سر ایجاد یک مسیر موقت و یکطرفه برای تردد کشتی ها در تنگه هرمز است که این مسیر به معنای بازگشایی کامل تنگه نیست و ارتباطی با مذاکره با آمریکا ندارد.
مقامات ایرانی همچنین ادعای ترامپ مبنی بر درخواست ایران برای لغو حمله نظامی را «دروغ جدید» خواندند.
نجیب الرحمن شمال، آگاه مسائل سیاسی و روابط بینالملل، در گفتوگو با ویژه روز، بر لزوم مذاکره برای رفع چالش های اقتصادی و کاهش تنش های منطقهای تأکید کرد و گفت درصورت کنار گذاشتن بهانه جویی، چنین مذاکراتی می تواند تأثیر مثبتی بر بهبود روابط کشورهای منطقه داشته باشد.
در مقابل، یاسین حبیب، آگاه سیاسی دیگر، با ابراز تردید نسبت به نتیجه بخش بودن مذاکرات، گفت: «به نظر من هرگز رهبران ایران از آمریکا تقاضای مذاکره نکرده اند، چون مسئله هستهای خط قرمز جمهوری اسلامی بوده است و رهبران این کشور حاضر به مذاکره نیستند و می خواهند که بجنگند.» وی همچنین یکی از دلایل ناکامی مذاکرات را حضور پاکستان دانست که به گفته او، همواره تابع دستورات آمریکا بوده است.
تنش های فزاینده میان ایران و آمریکا در هفته های اخیر، پس از حملات نظامی متقابل و بسته شدن تنگه هرمز، نگرانی های گسترده ای درباره ثبات منطقه و امنیت انرژی جهانی ایجاد کرده است.
ترامپ پیش از این با صدور تهدیدهایی، از ایران خواسته بود که هرچه سریع تر توافق کند.
با وجود اعلام آمادگی ترامپ برای مذاکره و ادعای «نزدیک بودن توافق»، کارشناسان نسبت به موفقیت این روند تردید دارند.
ولی نصر، کارشناس مسائل ایران در دانشگاه جانز هاپکینز، اذعان کرده است که «مسیر روشنی» برای دستیابی به اهداف ترامپ چه از طریق دیپلماسی و چه از طریق نظامی وجود ندارد.
در همین حال، اسرائیل نیز بر لزوم مقابله با برنامه هستهای و موشکی ایران، فارغ از هرگونه توافق، تأکید کرده است.
پایان
